Türkiye’de 3G

Siteye ilk olarak hangi yazıyı yazarak başlamalıyım sorusu iki gündür kafamı kurcalamaktaydı. Sonunda düşün taşın 3G karşılaştırmasında karar kıldım. Vira bismillah diyerek başlayalım. 3rd generation mobile network, 3. jenerasyon mobil ağ. Kısacası 3G. 2009 Temmuz ayı itibariyle üç gsm operatörü şirketin büyük reklamlarla tanıtmaya başladığı bu teknoloji, lansmanının üzerinden nerdeyse 6 ay geçmiş olmasına rağmen hala tam manasıyla anlaşılabilmiş değil. Mesleğim dolasıyla hergün türlü insanlardan konu ile ilgili çeşitli sorular alıyorum ve bu yazı da tam bu soruların tamamına cevap olabilme niteliği taşıması için yazılmakta. Bu nedenle 3G’nin öncelikle ne olduğunu anlatarak işe başlayıp, sonrasında ise neye yarar, nasıl abone olunur, ücretlendirme nasıldır v.b. soruların cevaplarını aktarmaya çalışacağım.

NEDİR BU 3G?

Sorunun oldukça detaylandırılabilecek bir cevabı var fakat amacımız sizi teknik terimler arasında boğmak olmadığından kısaca cep telefonları için kullanılan şebekenin hızlı internet bağlantısı yapabilecek şekilde yeniden dizayn edilmesine 3G deniliyor şeklinde cevaplandırabiliriz. Bugüne kadar kullandığımız cep telefonu şebekeleri 2G denilen daha kısıtlı imkanlara sahipken, Temmuz ayından itibaren üç gsm operatörününde altyapı hazırlıklarını tamamlamasıyla 3G şebekesine geçirilerek yeni teknolojik imkanlar sunulması sağlandı.

Yeni teknolojik imkanlardan kastımız 3G kapsama alanında iken görüntülü telefon görüşmesi yapılabilmesi ve mobil olarak geniş bant internet bağlantısının sağlanabilmesidir. Geri kalan her türlü servis aslında bu teknolojinin sağladığı altyapı sayesinde verilen katma değer hizmetleridir. Bu noktada gsm operatörleri rakiplerinden daha cazip olabilmek adına, bu altyapıyı kullanan servisler hizmete sunmaktadırlar. Örneğin Turkcell’in Videom Facebook’da uygulaması 3G hizmetinin bir parçası değildir. 3G altyapısının sağladığı geniş bant internet sayesinde Turkcell’in kullanıcılarına sunduğu bir hizmettir.

Bunu anlatmamın nedeni 3G’nin cep telefonun icat edilmesi kadar büyük bir teknolojik yenilikmiş gibi lanse edilmesinin yanlışlığını aktarmaktır. Evet 3G yeni ve güzel bir teknolojik gelişmedir fakat sağladığı şey daha hızlı bir internet bağlantısından başka da birşey değildir. (Evet görüntülü konuşma bu altyapının sağlayabildiği bir hizmettir)

3G KULLANIMI İÇİN GEREKSİNİMLER

3g yukarıda da anlattığım üzere şebeke ile alakalı bir durum. Kısacası 3g kullanımı için cep telefonu operatörünüzün bulunduğunuz noktada 3g şebekesinin aktif olması gerekiyor. Kullanım için ilk şartımız bu. Cep telefonunuz çektiği her noktada şu anda 3g şebekesi aktif değil. Gsm operatörleri yaptıkları yatırımlarla kullanıcılarına daha geniş bir alanda 3g hizmeti sağlamaya çabalıyorlar.

İkinci şartımız ise 3g şebekesini destekleyen bir cep telefonuna sahip olmanız. Yeni çıkan telefonların bir çoğu 3g desteğine sahip. Fakat bu noktada dikkat etmeniz gereken bir hususda her 3g desteğine sahip cep telefonu ile görüntülü görüşme yapamayacağınız gerçeği. Bazı modellerde ön ekranda kamera bulunmaması nedeniyle sadece telefon 3g şebekesinin geniş bant internet hizmetini sağlayabiliyor. Eğer amacınız görüntülü konuşma yapmak ise ürünü almadan önce bunu sağlayıp sağlayamadığını araştırın. (Iphone 3G modeli ile önde bir kamera bulunmadığından görüntülü görüşme yapılamaması gibi) Amacınız bilgisayardan internete 3g ile bağlanmaksa mutlaka 3g’li bir cep telefonu edinmenize gerek yok.  3g mobil modem cihazları satın alarak bilgisayarınızdan internete bağlanabilmektesiniz.

Son olarak 3g kullanımı için yapmanız gereken hattınızın 3g şebekesine kaydedilmesini sağlamak. 3g aboneliği tüm gsm operatörlerinde ücretsiz. 3g aboneliğiniz başlattıktan sonra 3g şebekesinin çektiği yerlerden görüntülü görüşme yapabilir ve yüksek hızlı internet bağlantısının nimetlerinden faydalanmaya başlayabilirsiniz. Fakat 3g abonesi olmak ücretsiz olmasına rağmen 3g hizmetlerinden yararlanabilmeniz tabikide belirli bir ücret ödenmesine bağlı.

3g ile internete girmek için iki alternatifimiz var. Birincisi cep telefonumuz üzerinde kurulu internet tarayıcılarını kullanarak  (ve tabiki diğer uygulamaları msn messenger, e-mail alıp verme v.b.) internete bağlanabilmek, diğeri de 3g hattımızı bir şekilde bilgisayar ile eşleştirerek bilgisayarımız üzerinden internete çıkmak. Birincisi için 3g destekli bir telefon yeterli. Ama bilgisayarımızı internete 3g üzerinden çıkarmak için birden fazla alternatifimiz bulunmakta.

Bu konuda en sık başvurulan çözüm 3g mobil modem dediğimiz ürünler. Bu modemler cep telefonu operatörlerinin kampanyalarından ücretsiz şekilde sahip olabileceğimiz cihazlar. 3 operatörde 12-24 ay arası değişen tahütlerle paketlere abone olursak modemleri ücret almadan kullanıcılara sağlamakta. Bunun dışında birçok notebook ve netbook modeli kendi üzerinde 3g modem bulundurmakta. Eğer böyle bir bilgisayarınız var ise sadece data sim kart çıkarttırarak bu cihazlara takıp internete herhangi bir aparat kullanmadan da bağlanabilirsiniz. Son şıkkımız ise cep telefonumuzu bilgisayarla eşleştirerek, 3g şebekesinin bilgisayar tarafından kullanılmasını sağlamak. Bu özelliğe sahip bir cep telefonunuz var ise bu sayede herhangi bir extra apart olmadan bilgisayar üzerinden internete çıklabilmektesiniz. Cihaz satın alırken bu şekilde bir ihtiyacınız var ise mutlaka aldığınız cep telefonunun bunu sağlayıp sağlayamadığını sorgulayınız. Bazı modeller sadece cep telefonu üzerinden internete çıkmayı sağlayıp bilgisayar ile paylaşılmasını kısıtlayan özellikler barındırabiliyor. Yazının kalan kısmında hem abone işlemlerine hemde fiyat karşılaştırmasına değineceğim.

3G ÜCRETLENDİRME

Görüntülü görüşme açısından bakarsak şu etapta 3 operatörde, 2g görüşme fiyatlandırmasından 3g görüşme yaptırmakta. Bunun detaylarına belki ilerde başka bir yazı ile tekrar girebiliriz. Fakat bu yazıda esas olarak 3g internet fiyatları üzerinde durdum.

3g aboneliğinizi başlatır başlatmaz hemen internete bağlanabilirsiniz. Fakat bu size fazlasıyla maliyetli olacaktır. Bu sorunu aşmak için belirli limitleri olan paketlere abone olmanızı tavsiye ediyorum. Üç operatörde çeşitli paketler ortaya çıkartarak kullanıcıya geniş bir yelpazede seçim yapma imkanı sunuyor. Paket seçeneklerinin çokluğuyla Avea kişisel fikrim olarak seçim yapma bakımından diğer operatörlere göre bir adım önde. Fakat bu sadece alacağınız paketi seçmenizde yardımcı olabilecek bir özellik, yukarıda da bahsettiğimiz gibi 3g hız ve bağlanabilirlik tamamen o operatörün şebekesi ile alakalı ve bir başka yazımda da bu konu hakkında detaylı bir inceleme yapacağım. Konunun en çok kafa karıştıran kısmı bu olduğundan 3 operatörü paket ve fiyat bakımından bir tabloda inceleyip daha sonra hepsi hakkında tek tek yararlı bilgiler sunacağım.

* Fiyatlar Kdv ve Öiv dahildir. Avea ve Turkcell’e 24 ay tahüt verirlirse 1 gb’lık paketleri ilk 3 ay 19 Ytl.
** Sadece Avea jet mobil modemle birlikte satın alınabilir. Hatta aktif edilemez.
*** Avea’nın 100,250,500 Mb’lık paketlerinde hediye görüntülü konuşma ve seç izle hediyeleri mevcuttur.
**** Vodafone’nun 5 Ytl/35 Kontör ücretli günlük sınırsız tarifesi bulunmaktadır.

TURKCELL

Tarih itibariyle en geniş 3g kapsama alanını sunan Turkcell paket çeşitliliği bakımından ise aynı genişliği gösteremiyor. Özellikle kontörlü kullanıcılarına çok fazla seçenek sunmamasıyla biraz hayalkırıklığı yaratıyor. Bunun dışında faturalı hatlı kullancılara ücreti karşılığı statik ip sağlamalarıyla diğer operatörlerden hizmet bakımından ayrılıyor.

3G ABONELİĞİ: 3G yazarak 2223’e ücretsiz kısa mesaj gönderip Turkcell 3g abonesi olabilirsiniz.

PAKET ABONELİĞİ: AYLIKPAKETBOYUTU (AYLIK1GB şeklinde) yazarak 2400’a gönderek paketlere abone olunabilir. Paket boyutları aylık kullanım için olup aktive edildikten sonraki 1 ay boyunca geçerli olacak ve iptal edilmezse her ay abonelik yenilenecektir.

PAKET İPTALİ: IPTAL yazıp 2400’a gönderek paket iptali gerçekleştirilebiliyor.

KALAN KULLANIM HAKKI SORGULAMA: KALAN yazıp 2260’a ücretsiz mesaj atılması sonucu öğrenilebiliyor.

PAKET AŞIM ÜCRETİ: Her extra megabayt başına 0,05 Ytl.  199 Ytl üstü kullanımda ise hat 128kbps hıza düşürülerek ay sonuna kadar extra ücret yazmadan devam ettiriliyor.

AVEA

Paket çeşitliliği bakımından en zengin operatör Avea. Bakıldığında paketleri cepten internet ve bilgisayardan internet diye iki kategoride toplamışlar. Hoşgeldin, Standart ve ve Süper paket adı altında içerisinde belirli dakikalarda ücretsiz 3g konuşma da sunan cepten bağlanabilme adına yeterli büyüklüklerde paketlerinin yanısıra, 1,2,4 ve 6Gb’lık paketleri de mevcut. Henüz 3g şebekesi yaygınlığının diğer operatörlere göre az olması vede internet paketlerinde kalan kullanım hakkını gösteren bir sistemlerinin bulunmaması eksi yanları. Bunun yanında diğer operatörlerin sunmadığı kalan paket kullanımını bir sonraki aya devredebilmesi (Sadece 1Gb ve üstü paketlerde) ise güzel bir özellik olarak göze çarpıyor.

3G ABONELİĞİ: Avea 3g abonesi olmak için 3G yazıp 3334’e ücretsiz bir kısa mesaj atmak yeterli.

PAKET ABONELİĞİ: 100, 250 ve 500 Mb’lık paket aboneliği için HOS, STANDART yada SUPER yazarak 3499’a kısa mesaj atmak gerekli. 1 ve 4 Gb’lık paketler için ABONE 1GB, ABONE 4GB yazarak, 2 ve 6 Gb’lık paketler içinse ABONE 2, ABONE 6 yazarak 9495’e kısa mesaj atılması kafi. Paket boyutları aylık kullanım için olup aktive edildikten sonraki 1 ay boyunca geçerli olacak ve iptal edilmezse her ay abonelik yenilenecektir.

PAKET İPTALİ: Hoşgeldin, Standart ve Süper paketlerin iptali için IPTAL yazıp 3499’a göndermek yeterli. Diğer paketlerin iptali içinse IPTAL Paket boyutu (IPTAL 1GB) yazıp 9495’e göndermek gerekiyor.

KALAN KULLANIM HAKKI SORGULAMA: Malesef Avea’da henüz böyle bir hizmet bulunmamakta.

PAKET AŞIM ÜCRETİ: Her extra megabayt başına 0,05 Ytl.

VODAFONE

3g konusunda diğer firmalardan daha tecrübeli oldukları ve bunun imkanlarını kullanacaklarını lanse eden Vodafone paket çeşitliliği bakımından Turkcell gibi sınıfta kalmakta. Günlük sınırsız kullanım gibi bazı durumlarda yarar sağlayacak extra bir paket çıkartarak diğer operatörlerden farklı bir deneyim sunmakta.

3G ABONELİĞİ: 3G yazarak 3636’a ücretsiz kısa mesaj gönderip Vodafone 3g abonesi olabilirsiniz.

PAKET ABONELİĞİ: Faturalı kullanıcılar için NET PaketBoyutu (NET 250MB), kontörlü hatlar içinse NET KPaketBoyutu (NET K250MB) yazarak 3636’a gönderip abone olunabilir. Günlük sınırsız paket içinse NET GUN yada NET KGUN yazıp 3636’a göndererek abone olunabilir. Paket boyutları aylık kullanım için olup aktive edildikten sonraki 1 ay boyunca geçerli olacak ve iptal edilmezse her ay abonelik yenilenecektir.

PAKET İPTALİ: IPTAL PaketBoyutu (IPTAL 1GB) yazıp 3636’a göndererek paket iptali gerçekleştirilebilir.

KALAN KULLANIM HAKKI SORGULAMA: Kalan kullanım hakkı tespiti için SORGU PaketBoyutu  (SORGU 1GB) yazarak 3636’a ücretsiz mesaj atılması gerekmektedir.

PAKET AŞIM ÜCRETİ: Her extra megabayt başına 0,05 Ytl.  100 YTL yada 700 kontör limiti aşıldıktan sonra Vodafone Fatura Stop dediği özellik sayesinde extra bir ücret almıyor.

Üç operatöründe paketlerini listeleyip kafa karışıklığına son vermeyi amaçladığımız yazımızı noktalarken belirtmek isterim ki, bu fiyatların yanında şirketlerin sunduğu kampanyalar ve extralara yazıda değinmedim. Bunun nedeni sadece derdi internete bağlanmak olan kullanıcıların extralara göz atmadan seçimini yapmasında kolaylık sağlamaktı. Ve son olarak hatırlatmakda fayda görüyorum; 3g şebekesinin çekmediği yerlerde telefonunuz otomatik 2g şebekesinin sağladığı Gpres/Edge hattı üzerinden size hizmet sunmakta ve buda 3g’ye karşılaştırıldığında ciddi oranda yavaş bir bağlantı. Bu nedenle paket aboneliğinizi bulunduğunuz yerde internete bağlanmak için tercih edecekseniz, abone olmadan önce bulunduğunuz noktada 3g şebekesi varmı diye kontrol ediniz.

Fiyat dışında şebeke kapasitesi ve 3g bağlantı hız karşılaştırmasını bir başka yazı konusu olarak bırakıyorum.